سخن ناشر

دکتر محمد ریاض خان برای اخذ درجه دکتری‏ از دانشکده ادبیات دانشگاه تهران رساله احوال و آثار میر سید علی‏همدانی را تألیف نمود.
در سال 1364 ه.ش مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان تألیف دکتر محمد ریاض خان را پس از ویرایش و افزودن‏6 رساله از تألیفات میر سید علی همدانی در 40 + 545 صفحه در قطع وزیری منتشر ساخت. این کتاب در حقیقت دوتألیف مستقل است:
اول: احوال و آثار و اشعار میر سید علی همدانی‏
دوم: فتوت نامه که خود شامل دو بخش است‏
بخش اول فتوت، تاریخ، آیین، آداب و رسوم آن از آغاز تا زمان حاضر
بخش دوم متن انتقادی رساله فتوتیه‏
گو اینکه اصل کتاب در پاکستان، در گذشته‏ای دور و در تعداد محدود 1000 نسخه انتشار یافت و آن چنان که باید وشاید در دسترس عموم قرار نگرفت. امّا خصوصاً بخش دوم و سوم کتاب که فتوت نامه باشد حائز اهمیت ویژه‏ای‏می‏باشد. چه فتوت و جوانمردی ایینی است انسانی که ریشه در اعماق فرهنگ ایرانی و اسلامی دارد و نیاکان ما درپیش گرفتن و پیش بردن آن همیشه ایام و در طول تاریخ کهنسال خود کوشیده‏اند که این آیین، سیره و سیرتِ سرور وسالار جوانمردان، امیرمؤمنان، شاه مردان و سرحلقه عاشقان علی ابن ابی طالب علیه السلام است. با این همه اکنون واین زمان که نشر کتاب در تمامی زمینه‏های گوناگون به پیشرفت‏های کمی و کیفی بسیاری رسیده است منابع و مأخذدرباره فتوت بسیار اندک است و جا دارد که در این باره کتابها و رساله‏ها انتشار یابد و این بیشتر خصوصاً به پژوهندگان‏نسل حاضر نموده شود، گو اینکه جوانمردی و فتوت در تار و پود وجود ایرانی سرشته است و با خون او عجین. امّاانتشار این گونه آثار می‏تواند به گرمی بیشتر بازار این آیین کمک کند و در ترویج و گسترش بیشتر آن موثر باشد، و همین‏بنده حقیر را واداشت که با تبویب و ترتیبی نوین و افزودن فهرست ایات و اعلام و اصطلاحات و تعریفات به انتشارش‏دست یازم و به مناسبت در حاشیه ص 21 حکایت مهمانی حضرت خلیل و در حاشیه ص 119 متن کامل فتوت نامه‏منظوم منسوب به عطار را نیز بیفزایم. باشد که باز هم به توفیق خدمت دیگری در نشر معارف والای فرهنگ ایرانی واسلامی دست یافته و برگی بر کارنامه خدمات فرهنگی اساطیر افزوده شود.
شایان ذکر است که فتوت نامه سید علی همدانی قبل از این هم در سه نوبت به صورت مستقل چاپ شده است:
1- چاپ مارین موله در مجموعه کبرویات دوم: استانبول 1961 م.
2- چاپ محمد ریاض خان در نشریه معارف اسلامی سازمان اوقاف تهران در 1970 م (ش 11 تا 13).
3- ایضاً چاپ محمد ریاض خان توسط اداره اوقاف دولت استان پنجاب در لاهور 1971 م با مقدمه اردوی مصحح.
و با در نظر گرفتن چاپ اسلام آباد پاکستان (1364 ه.ش / 1985 م) که اساس این طبع بوده است این پنجمین چاپ‏رساله فتوتیه می‏باشد که برای نخستین بار به صورت کتابی مستقل در ایران انتشار می‏یابد.
در این جا لازم است که از دوست پژوهنده‏ام آقای جمشید کیانفر که مشوّق من در به انجام رسانیدن این کتاب بوده‏اندو از فرزندم آقای حسین جربزه‏دار که نمونه‏های چاپی کتاب را خوانده‏اند و سرکار خانم صدقیان که عهده دارحروفچینی و صفحه آرایی کتاب بوده‏اند صمیمانه سپاسگزاری نمایم.

عبد الکریم جربزه دار
هفتم مهر ماه یکهزار و سیصد و هفتاد و هفت‏

عبدالكريم جربزه دار